Programma voor Preventie en Revalidatie van Handicaps (DPRP)

Het Programma voor Preventie en Revalidatie van Handicaps (DPRP) is een aanpak die de toegang tot holistische, inclusieve revalidatiediensten verbetert voor personen met een handicap, met name kinderen, jongeren en hun families binnen hun gemeenschappen. Daarnaast richt DPRP zich ook op de preventie van handicaps in de vroegste stadia door prenatale zorg, institutionele bevallingen en veilige praktijken voor zuigelingen te bevorderen voor vrouwen in de vruchtbare leeftijd.

Met Community-Based Rehabilitation (CBR) als basis, is het doel van DPRP om CBR en de preventie van geboorteafwijkingen en kinderlijke handicaps volledig te integreren in bestaande overheids- en openbare diensten (gezondheid, onderwijs, sociale ondersteuning, participatie), waarbij vanaf het begin lokaal leiderschap, eigenaarschap en duurzaamheid op lange termijn worden gewaarborgd. Dit garandeert een succesvolle beëindiging van de externe ondersteuning binnen maximaal 5 jaar (afhankelijk van de context).

Wat is Community Based Rehabilitation (CBR)?

De DPRP-aanpak is gebaseerd op het CBR-model (Community Based Rehabilitation) dat is ontwikkeld door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en dat de inclusie en participatie van personen met een handicap bevordert door gecoördineerde inspanningen op het gebied van gezondheid & preventie, onderwijs, levensonderhoud, sociale ondersteuning en participatie. Om het levensonderhoud van personen met een handicap te verbeteren, moeten alle gebieden in overweging worden genomen om handicap-inclusief te worden en toegankelijke omgevingen mogelijk te maken. Zie hieronder wat de verschillende gebieden omvatten:

Gezondheid & Preventie

Hoogwaardige en inclusieve gezondheidszorg; gezondheidsbevordering, medische zorg, revalidatie en hulpmiddelen. En preventie van geboorteafwijkingen, veilige zwangerschappen, veilige bevallingen, veilige kindertijd.

10.000Ondersteunde kinderen

door de gemeenschapsgerichte revalidatieprogramma's in DR Congo.

Onderwijs

Inclusieve toegang tot onderwijs en leren voor personen met een handicap door barrières weg te nemen, inclusief onderwijs op reguliere scholen te bevorderen en levenslange leermogelijkheden te bieden.

10.000Ondersteunde kinderen

door de gemeenschapsgerichte revalidatieprogramma's in DR Congo.

10.000Ondersteunde kinderen

door de gemeenschapsgerichte revalidatieprogramma's in DR Congo.

Levensonderhoud & Inkomen

Bereik economische onafhankelijkheid door middel van vaardigheidsontwikkeling, werkgelegenheid, financiële middelen en gemeenschapsgerichte sociale vangnetten zoals zelfhulpgroepen.

Sociale ondersteuning

Het doorbreken van sociale en attitudinale barrières, het verminderen van stigma en het versterken van inclusie voor personen met een handicap in hun gemeenschappen.

10.000Ondersteunde kinderen

door de gemeenschapsgerichte revalidatieprogramma's in DR Congo.

Participatie

Personen met een handicap, hun families en gemeenschappen in staat stellen om de controle over hun leven te nemen, op te komen voor hun rechten en actief deel te nemen aan besluitvormingsprocessen.

10.000Ondersteunde kinderen

door de gemeenschapsgerichte revalidatieprogramma's in DR Congo.

10.000Ondersteunde kinderen

door de gemeenschapsgerichte revalidatieprogramma's in DR Congo.

De oorsprong van DPRP

De DPRP-aanpak is sinds 2008 ontwikkeld door Karuna Foundation in Nepal. Zoals hierboven uitgelegd, integreert het model CBR en Preventie in bestaande overheidssystemen en -diensten, en legt het de nadruk op lokaal eigenaarschap, kosteneffectieve resultaten, een duidelijke exitstrategie vanaf het begin, en een ondernemende mentaliteit: die innovatieve, gedurfde en risicobewuste benaderingen stimuleert om duurzame, langdurige impact in de gemeenschap te bereiken, zelfs nadat externe financiering is beëindigd. De aanpak begon in Nepal in twee kleine dorpen en werd later opgeschaald naar een hele provincie (Koshi Province), waarbij de Nepalese provinciale overheid het volledige leiderschap en eigenaarschap op zich nam. 

Hierna is DPRP gecontextualiseerd naar DRC, Tanzania en Kenia, waarbij oplossingen worden geïmplementeerd die de unieke context, wetten en beleidslijnen van elk land weerspiegelen.

Lees meer over DPRP in DRC

Doelen DPRP

Verandering in levenskwaliteit

Verbeter het welzijn van kinderen en jongeren met een handicap, en hun families, binnen alle CBR-pijlers (gezondheid, preventie, onderwijs, levensonderhoud, sociale ondersteuning en participatie).

Gedragsverandering

Bevorder acceptatie en inclusie van personen met een handicap binnen gezinnen, gemeenschappen en leiderschapsstructuren. Stimuleert gemeenschapsondersteuning en bewustzijn van rechten, behoeften en participatie.

Systeemverandering

Lokale en nationale beleidslijnen, budgetten en dienstverlening beïnvloeden zodat mensen met een beperking hierin worden meegenomen, en ervoor zorgen dat personen met een handicap deel uitmaken van besluitvormingsprocessen—waarbij overheden de verantwoordelijkheid nemen voor systeemintegratie en verantwoording.

DPRP in de praktijk

De DPRP-aanpak wordt geïmplementeerd over een maximale periode van 5-6 jaar (afhankelijk van de context) en is gestructureerd rond drie onderling verbonden fasen: Voorbereiding, Implementatie, en Consolidering. Vanaf het begin en gedurende alle fasen is het programma eigendom van en wordt het geleid door de (lokale) overheid, met actieve betrokkenheid van de gemeenschap via een stuurgroep voor Gemeenschapsgerichte Revalidatie (CBR). De NGO speelt een katalyserende rol door alleen technische ondersteuning te bieden en implementeert geen diensten direct.

Na 5-6 jaar hebben de overheid en de gemeenschap de DPRP-aanpak geïntegreerd en wordt er structureel meer overheidsfinanciering toegewezen aan beperkingen en preventie. Op dit moment stopt de externe financiering.

Voorbereidingsfase (6-12 maanden)

Deze fase richt zich op het beoordelen van de paraatheid en het leggen van een stevige basis voor implementatie. Belangrijke activiteiten omvatten bereidheids- en contextbeoordelingen, analyse van de organisatiecapaciteit en een nulmeting van lacunes in dienstverlening, gedragingen en bestaande systemen en beleid. Op basis van deze bevindingen worden opleidingsbehoeften geïdentificeerd en aangepakt. Er wordt een huis-aan-huisbeoordeling uitgevoerd om kinderen en jongeren met een beperking en hun families te identificeren, individuele revalidatieplannen en budgetten worden ontwikkeld, en een Memorandum van Overeenstemming (MoU) wordt ondertekend met de lokale overheid.

Implementatiefase (2-3 jaar)

Tijdens de implementatie worden alle benodigde diensten geleverd ter ondersteuning van de persoonlijke doelen van kinderen en jongeren met een beperking, terwijl tegelijkertijd systeem- en gedragsverandering wordt bevorderd. Overheidspersoneel en gemeenschapsvrijwilligers spelen een centrale rol bij de verwijzing naar en levering van diensten, en het creëren van bewustzijn. Deze fase hanteert een model van kostenverdeling, met bijdragen van de overheid, de NGO, en waar mogelijk de gemeenschap en private of religieuze actoren, met als doel een geleidelijke overgang naar volledige lokale eigendom en financiering.

Consolidatiefase (1 jaar)

De consolidatiefase markeert het laatste jaar voor de afronding van het programma. De NGO biedt laatste coaching, capaciteitsversterking en technische ondersteuning om duurzaamheid te waarborgen. Een eindevaluatie en een proces van geleerde lessen ondersteunen continue verbetering en stellen overheids- en gemeenschapsactoren in staat om het geïntegreerde programma, dat de ondersteuning van kinderen en jongeren met een beperking voortzet, zelfstandig voort te zetten en aan te passen binnen alle CBR-dienstgebieden (gezondheid, preventie, onderwijs, sociale ondersteuning en participatie).

Lees meer over DPRP in verschillende contexten

DPRP
8.6.2026

Tunafasi Programma in Oost-DR Congo

In dit artikel geven we een overzicht van wat het Tunafasi-programma in Oost-Congo inhoudt en hoe het is opgezet.

Lotte Korsten
Lees het verhaal
DPRP
2.6.2026

Het verhaal van Damas: een blinde jongeman wordt advocaat in de DRC

Damas verloor zijn zicht op 14-jarige leeftijd en groeide toch uit tot een van de beste rechtenstudenten in Bukavu, DRC, vastbesloten om de rechten van mensen met een beperking te verdedigen. Zijn reis – ondersteund door het Tunafasi-programma van ADED – laat zien dat geloven in iemand de vonk kan zijn die alles verandert.

Betteke de Gaay Fortman
Lees het verhaal
DPRP
2.6.2026

Onderzoeksresultaten over de kosteneffectiviteit van het Tunafasi programma voor handicap, preventie en revalidatie in Uvira, DR Congo

Een onafhankelijke evaluatie van ADED's Tunafasi DPRP-aanpak in Uvira, DR Congo, toonde de gezondheidsimpact en kosteneffectiviteit aan, waarbij de winst in gezonde levensjaren werd gemeten met behulp van DALY's. Het programma vergroot de toegang tot revalidatie door bestaande gemeenschaps- en overheidsgezondheidssystemen te versterken.

Aradhana Thapa
Lees het verhaal

DPRP-Hub in aanbouw

Huidige lokale partners breiden hun werkzaamheden uit binnen hun landen, terwijl een groeiend aantal andere organisaties in verschillende regio's interesse toont in het adopteren van de DPRP-aanpak.

Om deze groei te ondersteunen, bundelen ADED DRC, Karuna Nepal, en TUNAFASI hun krachten om een praktische DPRP Hub op te zetten. De Hub zal kennis en praktijkervaringen bundelen, bewezen benaderingen vertalen naar praktische handleidingen en gestructureerde leertrajecten, en hands-on coaching bieden.

Het doel is eenvoudig: organisaties en overheden helpen sneller van start te gaan, veelvoorkomende valkuilen te vermijden en op te schalen met kwaliteit en impact.
- Meer informatie volgt binnenkort.