Traditionele ontwikkelingsbenaderingen bepalen vaak prioriteiten, besluitvorming, financiering en rapportagevereisten van buitenaf, in plaats van grassroots-organisaties en de gemeenschappen die zij dienen in staat te stellen hun eigen toekomst te leiden en te bepalen. Hoewel discussies over machtsverschuiving en het veranderen van het narratief steeds gebruikelijker worden, blijven werkelijk lokaal geleide benaderingen en duurzame exitstrategieën moeilijk in de praktijk te brengen.

Als gevolg hiervan zijn veel programma's gebaseerd op afhankelijkheid in plaats van op lokaal leiderschap en eigenaarschap. Ze kunnen losraken van bestaande systemen en moeite hebben om de impact te behouden zodra externe financiering stopt. Te vaak ligt de focus op het leveren van activiteiten en resultaten die voldoen aan de eisen van donoren, in plaats van op het versterken en voortbouwen op de kennis, capaciteiten en systemen die al binnen gemeenschappen bestaan. Verantwoording moet in de eerste plaats worden afgelegd aan lokale overheden, gemeenschappen en de mensen voor wie de steun bedoeld is.

TUNAFASI hanteert een andere benadering. Haar rol is bewust beperkt, katalyserend en tijdsgebonden: het ondersteunen, verbinden en promoten van grassroots-organisaties die samenwerken met lokale overheidsstructuren en -systemen – de actoren die ontwikkelingsinspanningen zouden moeten leiden, bezitten en in stand houden. Vanaf het begin integreert TUNAFASI een duidelijke exitstrategie, gericht op het versterken van lokaal eigenaarschap, capaciteit en leiderschap, in plaats van het creëren van langdurige afhankelijkheid van externe financiering of expertise. Via deze benadering zijn programma's ontworpen om geworteld te blijven in lokale systemen en impact te blijven leveren lang nadat externe ondersteuning is beëindigd.

TUNAFASI werkt samen met organisaties die diep geworteld zijn in de gemeenschap, met lokaal leiderschap en een gedeelde overtuiging dat ontwikkeling geleid moet worden door gemeenschappen en lokale overheden, niet door externe actoren of de lokale ngo zelf. We geven prioriteit aan partnerschappen die zich richten op de meest gemarginaliseerden, met een focus op lokaal geleide duurzame ontwikkelingsbenaderingen en inclusie van mensen met een beperking.

‍

TUNAFASI investeert tijd om de motivaties, ambities, sterke punten en uitdagingen van elke partner te leren kennen. Wanneer er oprecht wederzijds begrip is, voelen beide partijen zich veilig om openlijk te spreken over mislukkingen, twijfels en leerpunten. Die eerlijkheid is wat een partnerschap doet slagen en voortdurende verbetering bevordert. Dit is een van de kernprincipes van TUNAFASI.

Minimaal 90% van ons programmabudget gaat rechtstreeks naar lokale organisaties en gemeenschappen. We houden onze overhead bewust laag: een klein, efficiënt team dat zich richt op coördinatie en strategische ondersteuning, in plaats van zelf programma's uit te voeren.

TUNAFASI werkt momenteel samen met vier basisorganisaties in drie Afrikaanse landen. In Oost-DRC werken we samen met ADED en AJEPAD aan Handicapspreventie- en -revalidatieprogramma's (DPRP) om inclusie van mensen met een handicap en systeemversterking te bevorderen. In Tanzania en Kenia richten de Pastoral Women's Council en IMPACT Kenya zich op klimaatadaptatie en veerkracht door  het versterken van lokale zeggenschap en lokale systemen.

Lokaal geleid betekent dat basisorganisaties en gemeenschappen uitdagingen identificeren, prioriteiten bepalen en besluitvormingsprocessen leiden, inclusief de strategie, de aanpak en hoe de financiering wordt gebruikt. Het werk gaat over het versterken van wat er al is, in plaats van parallelle programmastructuren op te zetten die mislukken zodra de programmfinanciering stopt.

Wanneer lokale leiders en gemeenschappen echt de leiding hebben en eigenaarschap voelen, blijft verandering duurzaam. In de DRC, binnen het DPRP-programma, betekent dit dat CBR-facilitators door de staat worden betaald, en niet door het programma. Stuurgroepen opereren onafhankelijk van ADED. Lokale autoriteiten hebben handicaps geïntegreerd in hun planning en budgetten. Gemeenschappen dragen financieel en in natura bij. Systemen worden van binnenuit versterkt, lokaal geleid en lokaal eigendom vanaf de start. Dat is hoe bottom-up systeemverandering er in de praktijk uitziet. En het is ook waarom het standhoudt. De exitstrategie is geen bijzaak, maar is vanaf dag één ingebouwd in het ontwerp van elk programma. Investeren in mensen en in lokaal leiderschap en eigenaarschap is de vonk die leidt tot blijvende verandering.